RADIUS
CCA Centrum voor Hedendaagse Kunst en Ecologie

08 mei 2022 – 12 februari 2023

Jaarprogramma 2022

BENEDENWERELD

Boek Tickets

RADIUS vangt het eerste jaar aan met een tentoonstellingsprogramma dat uit vier hoofdstukken bestaat. Gedeeltelijk gemodelleerd naar de gelijknamige roman van Robert MacFarlane, is de Benedenwereld-tentoonstellingscyclus een verkenning van ondergrondse ruimtes zoals waargenomen in de kunst, literatuur, mythologie, wetenschap, ecologie, het geheugen en het fysieke landschap. We dalen af ​​naar de ondergrondse tentoonstellingsruimten van RADIUS, door het oppervlak en de biofilm van de Aarde, om te observeren wat er gebeurt onder lagen beton, asfalt en de geconstrueerde kunstmatigheid van onze menselijke omgeving, om onze relatie met de duisternis, het leven en de dood onder het aardoppervlak te aanschouwen en duiden.

Aan de hand van vier hoofdstukken nodigt Benedenwereld je uit om deel te nemen aan een reeks reizen door de ‘diepe tijd’—een uitgestrekte geologische tijd—langs waterbronnen en grotten, samengestelde grondlagen, mijnen en boorlocaties voor het opgraven van mineralen en fossielen, schimmel- en wortelnetwerken, en opslag- en schuilplaatsen die onderdak en bescherming bieden in de steeds instabielere leefomgeving ontstaan binnen het Antropoceen, het huidige tijdperk waarin de mensheid domineert. De basis voor het beschouwen van het Antropoceen als ons huidige geologische tijdperk berust op de bewering dat de historisch geaccumuleerde, planetaire milieueffecten van een groeiende menselijke bevolking, technologische innovatie en economische ontwikkeling onafscheidelijk zijn geworden van de geografische processen op Aarde.

De samengestelde crises van het kapitalisme, sociaal-politieke onrust, milieurampen en technologische transformatie wordt steeds dwingender en tastbaarder, zowel op lokaal niveau als op planetaire schaal. Bovendien is de worsteling voor sociale emancipatie en de rol van kolonialisme en racisme onlosmakelijk verbonden met de huidige ecologische depressie, waardoor opnieuw aandacht wordt gevestigd op de kwetsbaarheid van de Aarde en het leven zelf. De situatie is zo ernstig dat het niet meer mogelijk is onszelf buiten dit ecologische verval te plaatsen. Bij aanvang van de ondergrondse reis bij RADIUS, worden de ondoorgrondelijke diepten van de benedenwereld met openhartige ontmoetingen door de diepe tijd heen blootgelegd, om mogelijkheden te laten zien hoe we het Antropoceen kunnen doorstaan. 

De Benedenwereld-tentoonstellingscyclus is ontwikkeld om het kunstcentrum in het begin van haar bestaan een basis te geven, maar dient voornamelijk als een publieke gespreksaanzet voor een doorlopend programma rond ecologie en klimaatkwesties, zoals mogelijk gemaakt door kunstenaars. Niet geheel anders dan de wetenschap, heeft de kunst het vermogen om perceptie en bewustzijn te verbreden en verhogen voor precies die elementen, processen en dimensies die de menselijke waarneming omzeilen. Beide disciplines bezigen zich met het ontwikkelen van talen om grip te krijgen op ons speculatieve heden; we zijn van mening dat het kunstveld zich in die zin moet uitbreiden en toepassen zonder verstrekte uitnodiging, om reacties te ontlokken waar in de eerste plaats geen behoefte aan lijkt te zijn, en om datgene dat we als vanzelfsprekend beschouwen te confronteren. De kunstenaars in Benedenwereld bewegen zich door kritieke zones op Aarde en proberen een uitsluitend antropocentrisch perspectief te ondermijnen. Het doel hierbij is om meer realiteit te registreren dankzij meerdere perspectieven, waarbij meervoudigheid niet wordt opgevat als een veelvoud aan perspectieven op één realiteit, maar als een veelvoud aan verschillende menselijke en niet-menselijke agentschappen die tal van realiteiten registreren. 

Van het verrichten van veldwerk tot het maken van nieuwe sociale verhoudingen wordt Benedenwereld gezien als een ruimte voor synthetisch denken, wetenschappelijke feiten en fictie, waarbij nieuwe banden worden gesmeed tussen menselijke en niet-menselijke bestaansvormen. Van het denken en handelen in een mensgericht vacuüm tot een wereldcontinuüm!

PROGRAMMA

EMOTIONS ARE OCEANS
Water tot Leven brengen in de Oprukkende Woestijn
Benedenwereld Hoofdstuk 1
8 mei — 26 juni 2022

CLIMATE OF CONCERN
Opbranden in het Tijdperk van Fossiel Expressionisme
Benedenwereld Hoofdstuk 2
9 juli — 11 september 2022

VERSTRENGELD LEVEN
Het Bos als Neuraal Netwerk
Benedenwereld Hoofdstuk 3
24 september — 27 november 2022

STILTE VOOR DE STORM
Een Schuilplaats in het Antropoceen
Benedenwereld Hoofdstuk 4
11 december 2022 — 12 februari 2023

BENEDENWERELD is samengesteld door Niekolaas Johannes Lekkerkerk, met assistentie van Sergi Pera Rusca.

BENEDENWERELD is mede mogelijk gemaakt met ondersteuning van Gieskes-Strijbis Fonds, Mondriaan Fonds, Gemeente Delft, FONDS21, The Swiss Arts Council Pro Helvetia, Stichting Stokroos, BNG Cultuurfonds, Prins Bernhard Cultuurfonds, Stichting Zabawas, ifa (Institut für Auslandsbeziehungen), Outset Nederland, Institut français des Pays-Bas, OCA (Office for Contemporary Art Norway), FRAME Contemporary Art Finland, Ekoplaza, Hoogheemraadschap van Delfland, CE Delft.